Page 114 - Top hits ความรู้สุขภาพจิต ฉบับนักสื่อสาร
P. 114
“อุปท�นหมู่”
อาการกรีดร้องราวกับคนไร้สติ มือเท้าเกร็ง ตะโกนเอะอะโวยวาย
สลับกับเสียงหวีดร้อง ถ้อยคำามากมายพรั่งพรูเพ้อเจ้อไม่สามารถจับใจความได้
แสดงกริยาก้าวร้าว ชี้หน้าด่าทอ บุคคลใกล้เคียง จากนั้นคนอื่นๆ ที่อยู่
ในเหตุการณ์ก็เกิดอาการลักษณะคล้ายๆ กัน ทีละคนนั้น อาการเหล่านี้
คือ การเจ็บป่วยทางจิตรูปแบบหนึ่งสามารถเกิดขึ้นได้ 2 รูปแบบ
แบบแรก คือ โรคจิตอุปทาน (Dissociative Disorder) ซึ่งมีลักษณะ
สำาคัญ คือ ผู้ป่วยมีการสูญเสียความเป็นตัวของตัวเองเพียงบางส่วนหรือ
ทั้งหมด ในเรื่องของความจำา การรับรู้อัตลักษณ์ และประสาทสัมผัส ทำาให้
ไม่สามารถควบคุมการเคลื่อนไหว ความคิด และพฤติกรรม อาจแสดงอาการ
ทั้งทางร่างกายและจิตใจ เช่น ชักเกร็งกล้ามเนื้อ หายใจถี่ แน่นหน้าอก เป็นลม
หมดกำาลัง เป็นต้น
แบบที่สอง คือ อุปทานหมู่/อุปทานกลุ่ม (Mass Hysteria) อาการที่พบ
เช่น หวีดร้อง ตกใจกลัว หวาดผวา พูดเพ้อ ถ้าเชื่อเรื่องไสยศาสตร์ก็อาจบอก
ได้ว่า เป็นท่าทางหรืออาการคล้ายคนถูกผีเข้าหรือร่างทรง บางรายเห็นภาพ
หลอน แสดงกิริยาก้าวร้าวออกมา พฤติกรรมเหล่านี้เกิดขึ้นพร้อมๆ กัน หรือ
ในเวลาใกล้เคียงกัน หากเกิดขึ้นกับคนตั้งแต่สองคนขึ้นไปจนถึงกลุ่มใหญ่ๆ
เมื่อใดที่คนหนึ่งเกิดอาการขึ้นก็เสมือนหนึ่งว่าเป็นตัวกระตุ้น “อารมณ์ร่วม”
“Top Hits ความรู้สุขภาพจิต”
92
ฉบับนักสื่อสาร
